Phân biệt DEM và DET: Giải mã cước phí nhập khẩu gây tranh cãi

Trong hoạt động vận tải biển, hai thuật ngữ Phân biệt DEM và DET thường gây nhầm lẫn tai hại cho nhiều doanh nghiệp, dẫn đến những khoản chi phí phát sinh không đáng có. Nhiều người lầm tưởng rằng DEM và DET là một, hoặc có thể tùy tiện bỏ qua chúng. Tuy nhiên, sự thật là hai loại phí này có bản chất hoàn toàn khác biệt và việc hiểu rõ chúng là chìa khóa để tối ưu hóa chi phí logistics.

Phân tích sâu sắc sự khác biệt giữa DEM và DET

Nhiều chuyên gia vận tải chỉ ra rằng, vấn đề cốt lõi không nằm ở việc nhớ máy móc "DEM ở cảng, DET ngoài cảng", mà là phải nắm vững nguyên tắc đếm ngày, thời điểm bắt đầu tính phí và biểu phí lũy tiến của từng hãng tàu. Để có cái nhìn tổng quan, chúng ta có thể xem xét mối liên hệ với NGHIỆP VỤ NGOẠI THƯƠNG & VẬN TẢI.

Quan điểm cá nhân: Việc các hãng tàu đưa ra các quy định phức tạp về DEM và DET, đôi khi không rõ ràng, là một chiến lược kinh doanh nhằm tối đa hóa lợi nhuận. Doanh nghiệp cần chủ động trang bị kiến thức để không bị "tiền mất tật mang".

DEMURRAGE (DEM) phí lưu container tại bãi cảng

Phí demurrage là gì? Demurrage (DEM) là khoản phí mà hãng tàu thu khi container hàng nhập khẩu của bạn lưu lại tại bãi cảng (terminal) quá thời gian miễn phí (Free Time) cho phép. Thời gian này thường được tính từ lúc container được dỡ xuống bãi cho đến khi bạn kéo hàng ra khỏi cảng.

Dữ liệu khách quan: Quy trình điển hình cho hàng nhập: Tàu cập cảng → Container được dỡ xuống bãi → Hết Free Time DEM → Chủ hàng cần kéo container ra khỏi bãi.

Nếu container chưa được kéo ra khỏi terminal sau khi hết Free Time DEM, khoản Demurrage sẽ bắt đầu phát sinh theo biểu phí của hãng tàu. Đơn vị thu phí DEM: Hãng tàu (Shipping Line).

DETENTION (DET) phí lưu container ngoài cảng

Phí detention là gì? Detention (DET) là khoản phí mà hãng tàu thu khi chủ hàng mượn vỏ container để mang về kho riêng đóng hoặc dỡ hàng và chậm trả vỏ rỗng về bãi chỉ định của hãng tàu. Nói cách khác, đây là phí cho việc bạn giữ vỏ container của hãng tàu quá thời hạn quy định.

Dữ liệu khách quan: Đối với hàng xuất khẩu, DET thường được tính từ lúc bạn lấy container rỗng về kho cho đến khi bạn hạ container có hàng về bãi cảng hoặc cảng đích. Đối với hàng nhập, nó áp dụng khi bạn kéo container về kho riêng và chậm trả vỏ rỗng.

Quan điểm tranh luận: Nhiều doanh nghiệp cho rằng phí DET là vô lý vì họ đã trả phí vận chuyển. Tuy nhiên, đây là chi phí phát sinh do việc sử dụng tài sản của hãng tàu (vỏ container) vượt quá thời gian cam kết, tương tự như việc thuê mượn tài sản.

STORAGE (Phí lưu bãi cảng)

Khác với DEM, phí lưu bãi storage là khoản phí do chính bến cảng hoặc depot thu khi container của bạn nằm tại bãi của cảng vượt quá thời gian quy định. Khoản phí này thường tính từ giờ thứ 72 trở đi, sau khi thời gian miễn phí của cảng đã hết. Đây là chi phí riêng biệt, không liên quan trực tiếp đến hãng tàu như DEM và DET.

Nguyên tắc vàng để Phân biệt DEM và DET chính xác

Việc nhầm lẫn giữa Phân biệt DEM và DET có thể dẫn đến những hậu quả tài chính nghiêm trọng. Dưới đây là những điểm khác biệt cốt lõi:

• Đối tượng chịu phí: DEM áp dụng cho container chứa hàng tại bãi cảng, DET áp dụng cho vỏ container rỗng (hoặc container có hàng) ngoài bãi cảng.
• Thời điểm phát sinh: DEM phát sinh khi container hàng nằm tại bãi cảng quá Free Time DEM. DET phát sinh khi container rỗng không được trả về bãi tàu đúng hạn.
• Đơn vị thu phí: Cả DEM và DET đều do hãng tàu thu. STORAGE là phí do cảng thu trực tiếp.

Cách tính phí Demurrage (DEM)

Nguyên tắc đếm Free Time DEM: Tính theo ngày liên tục (Calendar Days), bao gồm cả Thứ 7, Chủ Nhật và ngày Lễ/Tết. Cách tính phí vượt Free Time DEM thường là công thức lũy tiến dựa trên kích thước container (20ft, 40ft, 40HC) và số ngày quá hạn.

Dẫn chứng khách quan: Ví dụ, nếu hãng tàu cho 5 ngày Free Time DEM, ngày thứ 6 sẽ bắt đầu tính phí.

Cách tính phí Detention (DET)

Tương tự như DEM, Free Time DET cũng được tính theo ngày liên tục. Tuy nhiên, thời điểm bắt đầu đếm và biểu phí DET thường khác DEM.

Ví dụ tính DET hàng nhập khẩu: Bạn kéo container về kho ngày 01/03, hạn trả vỏ rỗng là ngày 05/03. Nếu bạn trả vỏ vào ngày 07/03, bạn sẽ phát sinh 2 ngày DET (ngày 06/03 và 07/03).

Cách tính phí Storage Charge

Phí Storage được tính riêng bởi cảng và thường áp dụng sau khi hết thời gian miễn phí của cảng. Biểu phí và quy tắc đếm ngày cũng khác biệt tùy theo từng cảng.

Vì sao doanh nghiệp thường phát sinh DEM/DET?

Quan điểm gai góc: Lỗi hệ thống trong quy trình nội bộ là nguyên nhân hàng đầu. Nhiều doanh nghiệp chưa có quy trình quản lý chặt chẽ, dẫn đến việc chậm trễ trong việc lấy hàng hoặc trả vỏ container.

• Chậm lấy hàng tại cảng: Do thiếu phương tiện vận chuyển, thủ tục giấy tờ rườm rà, hoặc chờ đợi các phê duyệt nội bộ.
• Chậm trả vỏ rỗng: Thiếu vỏ container rỗng, bãi container quá tải, hoặc quy trình điều phối nội bộ yếu kém.
• Thiếu thông tin về Free Time: Không nắm rõ hoặc nhầm lẫn về số ngày Free Time được hưởng từ hãng tàu.

Xem thêm về các vấn đề có thể dẫn đến lệch dữ liệu trong NGHIỆP VỤ NGOẠI THƯƠNG & VẬN TẢI.

7 Cách Hạn Chế Tối Đa Phí DEM, DET và Storage

Để tránh rơi vào bẫy chi phí DEM/DET và Storage, doanh nghiệp cần áp dụng đồng bộ các giải pháp sau:

1. Lập kế hoạch chi tiết: Xác định rõ lịch trình, dự trù thời gian cho các khâu lấy hàng, thông quan, vận chuyển và trả vỏ.
2. Tối ưu hóa thủ tục hải quan: Chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, áp dụng khai báo điện tử để rút ngắn thời gian thông quan. Tham khảo các quy định tại Phân biệt DEM và DET để hiểu rõ hơn về thủ tục.
3. Liên hệ hãng tàu/cảng sớm: Nếu dự kiến chậm trễ, hãy chủ động liên hệ hãng tàu để xin gia hạn Free Time hoặc tìm hiểu các phương án xử lý. Cách xin free time hãng tàu là một kỹ năng quan trọng.
4. Phối hợp chặt chẽ với đối tác: Đảm bảo sự thông suốt thông tin giữa bộ phận xuất nhập khẩu, kho bãi, kế toán và các đơn vị vận chuyển.
5. Sử dụng công cụ quản lý logistics: Các phần mềm quản lý vận tải (TMS) có thể giúp theo dõi lịch trình, cảnh báo khi sắp hết Free Time và tối ưu hóa lộ trình.
6. Đào tạo nhân sự: Đảm bảo đội ngũ nhân viên nắm vững kiến thức về các loại phí, quy trình và có khả năng xử lý tình huống phát sinh. Tham khảo thêm các khóa học như Trang chủ để nâng cao nghiệp vụ.
7. Thương lượng với hãng tàu: Với các đối tác lớn, có thể thương lượng để có các điều khoản Free Time tốt hơn hoặc các chính sách ưu đãi.

Phí Demurrage, Detention và Despatch trong nghiệp vụ thuê tàu chuyến

Bên cạnh DEM và DET, trong nghiệp vụ thuê tàu chuyến còn tồn tại các loại phí liên quan đến thời gian khác như Despatch và Demurrage, Detention:

• Phí Despatch: Là khoản tiền thưởng mà người thuê tàu nhận được nếu họ dỡ hàng xong sớm hơn thời gian quy định trong hợp đồng.
• Phí Demurrage: Trong thuê tàu chuyến, Demurrage có thể hiểu là phí phạt do chậm dỡ hàng so với thời gian quy định.
• Phí Detention: Tương tự, trong thuê tàu chuyến, Detention có thể là phí phạt do chậm xếp hàng.
• Phí STORAGE: Vẫn là phí lưu bãi tại cảng.

Quan điểm chuyên gia: Sự khác biệt giữa các loại phí này trong vận tải container và thuê tàu chuyến đòi hỏi người làm logistics phải có kiến thức chuyên sâu và khả năng phân tích tình huống nhạy bén.

Phân biệt DEM, DET và Storage trong bối cảnh 2026

Năm 2026, với sự phát triển của công nghệ logistics, các hãng tàu và cảng đang có xu hướng áp dụng hệ thống tính phí tự động và minh bạch hơn. Tuy nhiên, điều này cũng đòi hỏi doanh nghiệp phải cập nhật thường xuyên các quy định và biểu phí mới nhất.

Dữ liệu cần lưu tâm: Theo Luật Hải quan, việc chậm trễ trong các thủ tục hải quan có thể dẫn đến việc phát sinh các chi phí lưu kho, lưu bãi ngoài ý muốn. Do đó, sự chính xác và tốc độ trong khâu khai báo là cực kỳ quan trọng.

Để tránh những khoản phí phát sinh không đáng có, doanh nghiệp cần:

• Chủ động nắm bắt thông tin: Thường xuyên kiểm tra website của hãng tàu và cảng để cập nhật các quy định về Free Time và biểu phí mới nhất.
• Làm việc với các đơn vị Forwarder uy tín: Các công ty giao nhận vận tải chuyên nghiệp sẽ giúp bạn quản lý và tối ưu hóa các khoản phí này.
• Tận dụng công nghệ: Sử dụng các ứng dụng theo dõi container và cảnh báo tự động để không bỏ lỡ thời hạn.

Kết luận: Phân biệt DEM và DET không chỉ là vấn đề thuật ngữ, mà là một kỹ năng quản lý chi phí thiết yếu trong ngành logistics hiện đại. Việc hiểu rõ bản chất, cách tính và các yếu tố ảnh hưởng sẽ giúp doanh nghiệp bảo vệ lợi ích tài chính của mình.